شب سرد زمستان از خواب بلند مىشود و بچه اى كه خود را كثيف و نجس كرده شستشو مىدهد و با كمال محبت بوسه اى به او مى زند و او را مى خواباند ، اين علاقه در مرد وجود ندارد ، و اگر اين كار بنا بود به دست مرد باشد چه بسا در آن هواى سرد عصبانى مى شد و بچه را رها مى كرد و مى خوابيد . اين طبيعى و واضح است و خود خانمها و آقايان هم مى دانند . بالاخره نوعاً اين گونه است كه زن عاطفى تر و مرد مآل انديش تر است ، البتّه استثناء هم وجود دارد و گاهى مىشود كه زن مثلاً خيلى مآل انديش تر باشد . ( 1 ) زن و مسائل طلاق ، حكومت و قضاوت همين مسأله طلاق را حساب كنيد اگر به دست زن بود ، يعنى زن مى توانست مرد را طلاق بدهد ، باور كنيد به اندك چيزى كه زن تحت تأثير آن قرار مى گرفت فورى ناراحت مى شد و شوهر را طلاق مى داد و فكر عاقبتش را هم نمى كرد ، چون خدا زن را احساسى خلق كرده ; اما مرد بسا رنج مى كشد ، ناراحت هم هست ، ولى فكر مىكند اگر اين زن را طلاق بدهد آينده زندگى خود و فرزندانش بدون زن اداره نمى شود ، بچه ها مادر مى خواهند و . . . با همه سختى هايى كه از ناحيه زن مى بيند ولى چون فكر عاقبت كار را مىكند ، عقل را بر احساس مقدّم مى دارد و بر طبق منطق و عقل با اين زن مى سازد . در حديث وارد شده : « المرأة مثل الضّلع

--> 1 - لازم به يادآورى است همان طورى كه حضرت استاد مدّظله العالى تأكيد دارند مسأله تدبير و مآل انديشى در مردان يا عاطفه در زنان به طور كلّى نيست و لذا ممكن است موارد استثنايى هم داشته باشد . از سوى ديگر اين امر متأثر از ساخت فرهنگى جامعه و تربيت اجتماعى محيط مىتواند باشد ; و لذا در بعضى جوامع در اثر تربيت و آموزش ، تدبير و مآل انديشى و دقّت در خانمها به طور كلّى به اندازه مردان وجود دارد ، همان طورى كه عاطفه و احساس در اين زنها نسبت به جوامع ديگر كاهش يافته است . بر اساس مطالعات دانشمندان ساخت فرهنگى و اجتماعى خصلت هاى طبيعى را مى توان تغيير داد و از اين جهت وضع را دگرگون كرد ، تا جايى كه زن بتواند در بيشتر موارد در حدّ موازى مرد در فعاليت هاى اجتماعى شركت كند .